De Etna, de 'levende berg'
La Muntagna, oftewel de berg, zo wordt de Etna genoemd door de Sicilianen die de hellingen bewonen. Zij hebben met hun berg een merkwaardige haat-liefde verhouding. Enerzijds zijn ze beducht voor de uitbarstingen van deze vulkaan, die in het verleden talloze dorpen vernietigde (de 60.000 slachtoffers die 300 jaar geleden vielen tijdens een uitbarsting staan nog vers in het Siciliaanse geheugen). Anderzijds maken ze dankbaar gebruik van de mineraalrijke bodem die uiteindelijk ontstaat uit de lavastromen. De landbouwgebieden rondom de Etna zijn de vruchtbaarste van heel Sicilië.
Het ontzag voor de Etna bestaat al sinds de oudheid. Haar 3300 meter hoge top werd door Griekse en Phoenicische zeelieden beschouwd als het hoogste punt ter wereld. Talrijk waren de legenden die het gerommel in de berg verklaarden. De vulkaan zou de verblijfplaats zijn van kwaadaardige cyclopen die rotsblokken in zee wierpen. Vulcanus, de god van het vuur, gebruikte het vurige hart van Etna volgens de overlevering om de wapens van Jupiter mee te smeden.
Juist vanwege het ongedurige karakter van de vulkaan, die voortdurend nieuwe kraters krijgt, lavastromen produceert en vrijwel dagelijks van vorm verandert, is La Muntagna door de eeuwen heen een geliefd reisobject gebleven. Alexandre Dumas schreef: 'Niets is vergelijkbaar met wat je vanaf de Etna ziet. Nooit had ik God van zo dichtbij gezien. Nooit had ik hem dus zo groot gezien'.
In onze tijd is het ontzag dat de 'levende' berg oproept niet minder geworden, want nog altijd wordt de Etna tot de actiefste vulkanen ter wereld gerekend. Wel is het gelukkig een stuk veiliger geworden om haar te bezoeken. Een team van vulkanologen is voortdurend bezig met het registreren van alle tekenen van leven. In het verleden is meermaals bewezen dat op basis van die gegevens heel goed te voorspellen valt waar en wanneer de volgende uitbarsting zal plaatsvinden. Zo kon enkele jaren geleden het plaatsje Zafferana Etna worden gered omdat de allesverzengende lavastromen tijdig waren omgeleid. Wanneer er een risico op een uitbarsting bestaat wordt de Etna direct voor het publiek afgesloten.
De oppervlakte die de Etna beslaat is immens. De basis van de vulkaan kent een omtrek van ruim 200 kilometer. De berg is dan ook vanuit verschillende kanten en op verschillende manieren te beklimmen. Onderweg komen we tot een hoogte van 1300 meter vooral sinaasappel- en citrusplantages tegen. Daarboven beginnen de met bossen en bremstruiken begroeide delen. Boven de 2000 meter is er zoveel actief vulkanisme dat begroeiing geen kans meer krijgt.
