Je zou monnik willen zijn om in zoveel schoonheid te mogen wonen! Ooit stond hier een kleine kapel, gebouwd door Hendrik de Zeevaarder. De prins had als grootmeester van de orde der Christusridders het onderhoud ervan toevertrouwd aan zijn ridders. Deze noemden de plek Belém, Bethlehem. Voordat hij in 1497 uitvoer om een zeeweg naar India te vinden, bracht Vasco da Gama in deze kapel de nacht in gebed door. Toen hij na twee jaar terugkeerde werd hij ook hier weer, nu met grote pracht en praal, ontvangen. Zijn koning, Manuel I, begon in 1500 met de bouw van het stralend witte (kalkstenen) klooster. Het heeft er alle schijn van dat het weerom een daad van dankbaarheid was, juist zoals het andere nationale monument van Portugal, het klooster van Batalha.
Er werd hier in Belém niet zo lang gebouwd als in Batalha, maar de ruim zeventig jaren die nodig waren, en de vijf verschillende architecten die de bouw leidden, zorgden bij een allesoverheersende harmonie voor verschillende stijlen. Natuurlijk begon men in de Manuelstijl en de eerste architect is de meest beroemde naam bij die stijl, Diogo Boytac; u komt hem vaak tegen op uw reis door Portugal. Diogo de Toralva, Portugals grootste Renaissancearchitect, werkte hier vijftig jaar later in de nieuwe stijl van zijn tijd. Maar welke stijl hier ook werd gebezigd, op uw wandeling door dit klooster zult u heel moeilijk voor iets anders oog hebben dan voor de ijle overdaad aan vormen, die de steen waarin ze gekapt zijn hebben veranderd in droom van kantwerk, in niet ophoudend spel van stijgende, dalende en verspringende lijnen en in levensechte warmte van gestalten en gedaanten. Dat zult u van uw bezoek aan Belém onthouden.
Hier op alle détails wijzen is onbegonnen werk. Toch wijzen wij u, uit piëteit, op de koorgalerij van de kloosterkerk. Daar staan twee graven, een echt graf en een cenotaaf. Het eerste is van Vasco da Gama, de man die van hieruit de zeeweg naar Indië vond, een gebeuren dat waarschijnlijk inspireerde tot dit bouwwerk. Maar da Gama zelf, zijn ondernemingsgeest en doorzettingskracht inspireerden ook de man voor wie naast het graf een cenotaaf werd geplaatst, Luis Vaz de Camôes. De 'Os Lusiades', het epos van Portugals grootheid dat hem onsterfelijk heeft gemaakt, vindt zijn hoogtepunt in da Gama's reis naar Indië.