Monsanto, 'de meest Portugese'

Monsanto heeft als eretitel 'Aaldeia mais portuguesa' (de meest Portugese) gekregen, getuige de zilveren haan op de toren als onderscheidingsteken. Het dorp ligt op een rotsachtige hoogte (728m), die eenzaam oprijst uit de vlakte, diep in het binnenland bij de Spaans-Portugese grens. De Keltiberiërs hadden hier al een nederzetting, de Romeinen volgden en ook de eerste Portugese koningen woonden in deze onneembare vesting.

Tijdens het beleg door de Romeinen gooiden de Lusitaniers hun enige voedsel (een daarvoor vetgemest kalf) over de muren om de vijand te overtuigen van hun 'welstand'. De Romeinen zagen dan ook van het verdere uithongeren af. Deze legende wordt ieder jaar in het voorjaar gevierd.

Geen van de vele binnendringers en aanvallers waarover we spraken, is het ooit gelukt de vesting daar helemaal boven in te nemen. Daardoor bleef dit plaatsje zoals het was, eeuw na eeuw, temeer omdat van 'economische expansie' in dit deel van het land nooit sprake was.

Daarom mogen wij hier rustig rondlopen in deze 'verleden tijd', tussen de lage huisjes in de smalle straatjes. De huisjes zijn tussen, soms half in de rotsblokken gebouwd, die gevaarlijk, maar al eeuwen lang, boven de steilte hangen.

Als u de laatste klim naar de burcht liever niet maakt, ondanks het adembenemend uitzicht dat u wacht, vergeet dan toch in elk geval niet eens zo'n klein dwarsstraatje in te slaan, dat uitzicht geeft op een heel fotogeniek binnenhofje. En het vrouwtje dat in een hoekje staat of zit, zal u heel dankbaar zijn als u van haar een eigengemaakt speldenkussentje koopt.

In enkele van de huisjes zit een nieuwe, dure deur; dat kan betekenen dat ze zijn opgekocht als tweede verblijf door de rijken uit Lissabon of andere steden...