Dit monumentale gebouw kwam in dezelfde tijd tot stand als het Amsterdamse Rijksmuseum (± 1890) en is als symbool voor de Tsjechische nationale wedergeboorte te beschouwen.
Het monumentale komt o.a. tot uitdrukking in de ingangshal en het trappenhuis, maar vooral in het 'Panteon', een twee verdiepingen innemende erehal voor speciale ceremonies als het opbaren van vooraanstaande overledenen.
Het museum bestaat uit een natuurwetenschappelijke en een historische afdeling (vooral 19e en 20e eeuw).
De bibliotheek telt een miljoen boeken en duizenden manuscripten, waaronder zeer bijzondere uit de Middeleeuwen.