Halle: De Zwarte Madonna en Lambiek

Halle is een lieflijk bedevaartstadje, ten zuiden van Brussel, ontstaan bij een oversteekplaats van de Zenne.

De Sint-Martinusbasiliek met de miraculeuze zwarte Madonna, die er sinds de 13e eeuw vereerd wordt, is een meesterwerk van Brabantse hooggotiek en de trots van Halle. Loop ook even langs het Renaissance stadhuis met zijn fraaie, harmonische gevel.

Of heeft u meer zin in een kleine wandeling en trek in een echte Halse specialiteit? Dit is de streek van lambiek en geuze. Al in 1559 vermeldt een aantekening in de stadsrekening dat een grote hoeveelheid tarwe gebruikt moet worden bij de aanmaak van lambiek, het basisbier van geuze en kriek.

Nog andere kenmerken geven aan de lambiek zijn aparte plaats in de lange rij Belgische bieren. Zo wordt bij de bereiding ervan slechts overjarige hop gebruikt, in een hoeveelheid die zesmaal hoger ligt dan bij een pilsbier.

Een derde kenmerk is dat de lambiek een bier van spontane gisting is. In het brouwsel worden geen kunstmatig geteelde gistingskiemen ingebracht, zodat het proces alleen op gang komt door kiemen, die in de vrije lucht aanwezig zijn.

Maar er is meer, want niet zonder reden wordt de lambiek 'de moeder van alle bieren' genoemd. Omstreeks 800 gaf Karel de Grote aan de plaatselijke overheden bevel 'ficatores' in dienst te nemen, die onder meer wijn en bier moesten maken. Omdat er van toevoeging van gist slechts sprake is vanaf 999 heeft de lambiek zeer oude adelbrieven.

In de concurrentiestrijd met de pils deden de Brabantse brouwers een meesterlijke vondst. Zij gingen oude lambieks mengen met jonge die nog niet volledig uitgegist waren en lieten de nieuwe samenstelling op grote flessen hergisten tot ze de schuimende, typische 'geuze' kregen.